Praga bierze 80% turystów. Tymczasem prawdziwe skarby Czech leżą w małych miastach i unikatowych miejscach naturalnych. Oto 10 miejsc, o których nie usłyszysz w mainstreamowych przewodnikach.
1. Adršpašsko-teplické skály — piaskowcowy labirynt
Rezerwat przyrody w północno-wschodnich Czechach: 1200 hektarów kolumn piaskowcowych do 100 m wysokości. Trasa pieszą (7 km, 3 godz.) przez naturalne bramy, jeziorko przemytników, wodospad wypływający ze skały. Znane z filmu „Opowieści z Narnii”. Wstęp 130 Kč. Odwiedź w tygodniu — weekendy = tłumy.
2. Kutná Hora — Kaplica Kostna w Sedlcu
Kaplica cmentarna ozdobiona ludzkimi kośćmi 40 000 osób — ofiar zaraz z XIV w. i wojen husyckich. Kompozycję z 1870 r. wykonał snycerz František Rint z rodziną — jego podpis również z kości. Żyrandol zawiera każdą kość ludzkiego szkieletu. Wstęp 160 Kč. Nie dla wrażliwych.
3. Moravský kras — Punkevní jeskyně i Macocha
Największy system jaskiń Czech: 1100 jaskiń w kompleksie. Trasa 60-minutowa: 720 m pieszo (nacieki, kalcyty) + łódką podziemną rzeką Punkva (450 m). Kończy się przy dnie 138-metrowej przepaści Macocha. Wstęp 250 Kč, rezerwacja online obowiązkowa.
4. Kroměříž — Ogród Kwiatowy (Květná zahrada)
Barokowy ogród geometryczny (1665–1675) UNESCO, jedyny tak dobrze zachowany w Środkowej Europie. 65 m rotunda w centrum, symetryczne parterki, labirynt grabowy. Wolny wstęp, płatne tylko Muzeum na Pałacu Biskupim.
5. Telč — renesans na wodzie
Miasteczko na tafli 3 stawów, UNESCO. Rynek 300 m długości z 60 kolorowymi renesansowymi domami z arkadami — nietknięte od XVI w. Zamek z Salą Złotą (16 rzeźbionych sufitów). Wstęp do zamku 260 Kč. 2 godz. wystarczają na spokojny spacer.
6. Litomyšl — renesans + Smetana
Zamek Pernštejnów z 1568 r., cała fasada pokryta sgraffito (8000 elementów rombów, każdy inny). Autentyczny XVIII-wieczny teatr zamkowy. Rodzime miejsce Bedřicha Smetany — muzeum kompozytora. UNESCO od 1999.
7. Karlštejn — nie tylko główna trasa
Wszyscy zwiedzają Trasa I. Zdecydowanie polec: Trasa II — Kaplica św. Krzyża, którą zwiedza się w grupie tylko 15 osób, rezerwacja z tygodniowym wyprzedzeniem. Cena 500 Kč, ale to jedyne miejsce na świecie z 129 oryginałowymi obrazami Mistrza Teodoryka (XIV w.).
8. Rovná Šraně (Skálky) — najmniejsze pole namiotowe
Dziewicze piaskowce w Českém Švýcarsku, poza szlakami turystycznymi. Wymaga mapy i orientacji. Wspinaczka na 60-metrowe wieże. Bez cywilizacji — pełen dziki charakter.
9. Židovská čtvrť w Třebíči (UNESCO)
Największa zachowana dzielnica żydowska poza Izraelem — 120 domów, 2 synagogi (Zadní z 1669 r. i Přední z 1861 r.), cmentarz z 3000 nagrobkami. Bazylika św. Prokopa (1240 r.) — francuski gotyk cystersko-burgundzki, jedyny taki w Europie Środkowej. Zwiedzanie kompleksowe 320 Kč.
10. Wodospad Rešov — najwyższy w Morawach
Ukryty w Nízkich Jesenikach, 10 m spadku wody. Trasa 5 km od Rýmařova (żółty szlak). Zimą efektowne zamarznięte lodospady — idealne dla fotografów. Wstęp bezpłatny.
Bonus: kilka mniej znanych miast
- Loket: średniowieczne miasteczko w meandrze rzeki Ohře, gotyk-renesans, zamek na skale (filmowa lokalizacja „Casino Royale”)
- Slavonice: renesansowe sgraffito na całej starówce (200 domów), na granicy z Austrią
- Nový Jičín: barokowe rynki na Morawach, muzeum kapeluszy (produkcji od 1799 r.)
- Chrudim: „Muzeum Marionet” z 60 000 lalek, największe na świecie
Jak to zaplanować
Wiele z powyższych miejsc leży poza głównymi szlakami — potrzebne samochód lub cierpliwość z pociągami/autobusami. Sugerowana trasa 5-dniowa:
- Dzień 1: Kutná Hora + Sedlec (z Pragi)
- Dzień 2: Telč + Třebíč (nocleg Telč)
- Dzień 3: Litomyšl → Adršpach (nocleg Adršpach)
- Dzień 4: Adršpach trekking + wieczór Náchod
- Dzień 5: Moravský kras (Punkevní jeskyně) → Praga